حبيب جميل زاده

(( حجاب ))

به نام شفاء بخش والا حکیم
خداوند رحمان برما رحیم

از آنجاییکه بحث ما درباره حجاب اسلامی است ، لازم میدانم چند نکته ای کوتاه اشاره کنم
۱- آیا واژه حجاب در قرآن به معنای پوشش وروسری است؟
۲- آیا دستور پوشش در قرآن برای همه مردم ، مسلمانان ومومنان است ؟
۳- آیا در قرآن بین مسلمان ومومن فرقی وجود دارد؟
۴- آیا شرع وفقه دینی در راستای قرآن است ؟
۵ - آیا سنت پیامبر اکرم( ص ) منطبق با قرآن است؟
۶- آیا حجاب یک مسئله اجتماعی ، سیاسی و قانونی است؟
این مقاله سعی دارد به این سئوالات ودیگر پرسشها جواب دهد
کلید واژه ها :
حجاب ، مسلمان ، مومن ، زن ومرد ،آزادی ، پوشش ، قانون ، عرف ، واجب، ارشاد ، قرآن
لطفا قبل از هرگونه پیشداوری ، مقاله را وموارد قرآنی را تطبیق کرده وبدون جهت گیری مطالعه کنید نویسنده خود را دربرابر کلمه کلمه ی این مقاله مسئول دانسته و آمادگی دارد جهت بحث وتبیین آنچه نگاشته است پاسخگو باشد
اولا : واژه حجاب در قرآن به معنای پوشش ، روسری ، شال ومقنعه یا شبیه آن نیست.
در قرآن کریم در هفت سوره واژه حجاب آمده است که هیچکدام در باره پوشش زن یا مرد یا نوع لباس آنها نبوده لذا جهت شکل گیری بحث علمی تمام نص آیات همراه با ترجمه فارسی روان آن ذیلا نقل میشود.
ضمنا آیات تحت الذکر به ترتیب از ابتداء تا انتهای قرآن است
سوره اعراف آیه ۴۶
*وبينهما حجابٌ وعلى الاعرافِ رجالٌ يعرفون بسيماهُم*
ميان آن دو گروه حجابی است وبر اعراف (جای بلند) مردانی هستند که هر دو گروه را از سیمایشان می شناسد.
سوره اسراء آیه ۴۵
*واذا قرأتَ القرآنَ جعلنا بينك وبين الذين لا يؤمنون بالآخرة حجاباً مستورا*
وچون قرآن بخوانی میان تو وکسانیکه به آخرت ایمان نمی آورند حجابی نامرئی قرارمی دهیم.
سوره مریم آیه ۱۷
*فاتّخذت من دونهم حجاباً فأرسلنا اليها روحنا فتمثل لها بشراً سويّاً*
وميان خودو آنها پرده ای افکند، پس روح خود را به سوی او فرستادیم تا به شکل بشر
خوش اندام بر او نمایان شد.
سوره احزاب آیه ۵۳
*فسئلوهُنّ من وراء حجاب ذلكم أطهر لقلوبكم*
چون از زنان ( پیامبر ) چیزی خواستید از پشت پرده بخواهید این برای دلهای شما پاکیزه تر است.

سوره ص آیه ۳۲
* فقال اِنّي أحببتُ حبّ الخیر عن ذکر ربّي حتّى توارتْ بالحجابِ*
گفت من این ( اسبان ) را از یاد پروردگارم بسیار دوست دارم تا اینکه از چشم دور شدند.
سوره فصّلت آیه ۵
*ومن بیننا وبینک حجابٌ فأعمل اِنّناعاملون*
ومیان ما وتو حجابی است پس تو به کار خود پرداز ماهم به کار خود می پردازیم.
سوره شوری آیه ۵۱
* وما كان لبشرٍ أن يكلّمَهُ الله الاّ وحیّا أو من ورآءِ حجابِ*
وهیچ بشری را نرسد که خدا با اوسخن بگوید جزء از راه وحی یا فراسوی حجابی.
ثانیا: پوشش بدن انسان هیچ ربطی به هیچ
دین وعقیده ای نداشته وهمه ی انسانها جهت حفظ خود از سرما وگرما وعفت انسانی با توجه به نوع فرهنگ خود لباس می پوشند.
در قرآن کریم رعایت پوشش اسلامی برای همه ی مردم ومسلمانان ومومنان به یک اندازه نیست وآیات مورد خطاب پیامبراکرم ص) در باره رعایت پوشش اسلامی ، زنها ودختران وی وهمچنین زنان مومنان است نه عامه مردم ونه حتی مسلمانان.
ثالثا : طبق فرمایش قرآن کریم بین مسلمان ومومن تفاوت وجود دارد وقطعا هرمومنی مسلمان است ولی هر مسلمانی مومن نیست
قرآن کریم می فرماید :
*قالت الاعرابُ آمنّا قل لم تؤمنوا ولكن قولوا أسلمنا*
صحرا گردان گفتند ایمان آوردیم بگو ایمان نیاورده اید ، بلکه بگویید اسلام آورده ایم (مسلمان شده ایم ) سوره حجرات آیه ۱۵
ضمنا أعراب اسم جمع از أعرابى است وعرب اسم جمع از عربى است .
رابعا : اغلب موارد شرع وفقه دینی منطبق با قرآن است وموارد اجتهادی یا براساس
روایات واحادیث یا براساس اجماع یا برداشت شخصی شکل گرفته وچنانچه ایستا وبی حرکت باشد وپیشرفت بشری را ملاحظه نکند قطعا با قرآن زاویه پیدا میکند
خامسا: سنت پیامبر اکرم (ص ) انطباق کامل با قرآن کریم دارد ولی منسوبات به پیامبر که خلاف فرمایش خداوند متعال در قرآن باشد ، قابلیت توجّه نداشته ومردود است.
سادسا : حجاب می تواند در یک جامعه بشکل عرفی نمود پیدا کند و با یا بدون مقاصد سیاسی قانون شود ومتولّیان همه مردم را به رعایت آن ملزم کنند اما نسبت دادن آن به نص قرآن گناهی نابخشودنی است.
واما آیات پوشش در قرآن که خطاب آن مومنان است ، نخست سوره نور آی 30 و ۳۱
*قل للمومنين يغضّوا من أبصارهم ويحفضوا فروجهم ذلك ازكى لهم اِنّ الله خبيرٌ بما يصنعون*
به مردان مومن بگو دیدگان از(نامحرم ) فرو بندند و پاکدامنی خود را حفظ کنند که این برای آنها
پاکیزه تر است همانا خدابه آنچه می کنند آگاه است.
اگر به ترتیب آیات به دقّت بنگریم متوجّه می شویم که نگاه مرد مومن به نامحرم وسپس نگاه زنان مومن به نامحرمان منع شده است.
* قل للمومنات یغضُضنَ من أبصارهنّ ويحفظن فروجهُنّ ولا يبدين زينتهُنّ الاّ ما ظهر منها وليضربنَ بخُمُرِهِنّ على جيوبهنّ ولا يبدينَ زينتهُنّ الا لِبُعولَتِهِنّ أو أبائهِنّ*
به زنان با ایمان بگو دیدگان خود را از( نامحرم ) فرو بندند ودامان خویش راحفظ کنند وزینت خود را جز آنچه نمایان است( دست وصورت ) آشکار نسازند وباید روسری های خود را بر سینه های خویش فرو اندازند وزینت وآرایش خود را آشکار نکنند جز برای شوهران یا پدران خودشان
خطاب آیات فوق بسیار روشن وآشکار است وهیچگونه ابهامی که کدام زنان هستند ؟ ندارد.
آیه بعدی سوره احزاب آیه ۵۹ آن نیز در باره پوشش است که خطاب آن نیز پیامبر اکرم( ص ) و زنان ودخترانش وزنان مومنان می باشد ونشانی از عامه مردم ومسلمانان در آن دیده نمی شود
* یا ایّها النّبي قل لازواجِك وبناتک ونساء المومنين يُدنين عليهِنّ من جلابيبهِنّ ذلك أدنى أن يُعرفنَ فلا يؤذينَ وكان الله غفورا رحيما *
اى پیامبر به همسران ودخترانت وبه زنان مومنین بگو که جلبابهای ( روسریها ) خویش را به خود نزدیک سازند این کار برای اینکه شناخته شوند ومورد اذیت قرارنگیرند نزدیکتر است وخدا آمرزنده ومهربان است .
ضمنا در سوره احزاب آیه ۳۲ زنان پیامبراکرم ( ص ) همچون دیگر زنان شمرده نشده اند
*یا نساء النبی لستنّ کاحد من النّساء إن اتّقیتنّ فلا تخضعن بالقول فیطمع الذي في قلبه مرض وقلن قولا معروفا* ای همسران پیامبر شما مانند هیچ یک ازدیگر زنان نیستید اگر تقوا پیشه می کنید
پس به ناز سخن مگویید تا آن کس که دردلش بیماری است طمع ورزد ، وسخن به شایستگی گویید.
نتیجه :
اما در فهم ادیان غالبا دو دیدگاه پدید می آید واسلام نیز از این قاعده مستثنا نیست ، دیدگاه اول نگاهی آسان ومهربانانه همراه با عشق ومحبت وعطوفت به انسان ودیدگاه دوم نگاهی غلیظ با شدّت و حدّت ، تسلط و عنف ، دیگران را ارشاد وهدایت می کند ، که متاسفانه در طول تاریخ رهبران ادیان براساس دیدگاه دوم این همه ستم بر امتهای خویش روا می داشتند و روا میدارند وهم اکنون متولّیان اسلام نیز بعضی با دیدگاه اول وبعضی با دیدگاه دوم با انسانها برخوردمی کنند
باید اذعان کنیم فهم غلط باعث این همه گرفتاری است ، لذا هیچ احدی در دنیا حق ندارد بجای خدا وپیامبران تصمیم بگیرد ، این تنها راه حل است.

ح- جمیل زاده ۳۰ شهریور ۱۴۰۱